Polscy archeolodzy odkrywają tajemnice królestwa Urartu
15 października 2025, 09:21Ormiańsko-polska ekspedycja archeologiczna, która od dwóch lat prowadzi wykopaliska w Argisztihinili, ufortyfikowanym mieście królestwa Urartu, dokonała fascynujących odkryć. Jednym z nich jest pochodzący sprzed 2500 lat antropomorficzny idol o nieznanej funkcji, drugim zaś rozległe cmentarzysko popielnicowe z dwunastoma pochówkami ciałopalnymi.
Leczniczy barwnik spożywczy
29 lipca 2009, 08:10Popularny barwnik spożywczy może okazać się skutecznym lekiem zapobiegającym uszkodzeniom rdzenia kręgowego - twierdzą naukowcy z Rochester Medical Center. O ich odkryciu poinformowało czasopismo Proceedings of the National Academy of Sciences.
Najstarszy znany nowotwór
29 lipca 2016, 09:15Południowoafrykańscy naukowcy poinformowali o odkryciu najstarszego znanego przypadku nowotworu kości. Z South African Journal of Science dowiadujemy się, że na kości stopy odkopanej na stanowisku Swartkrans widoczne są wyraźne objawy zmian nowotworowych
Zawołania szympansów mają szczególne znaczenie dla ludzkiego mózgu
10 grudnia 2025, 11:17Głos jest dla nas podstawowym środkiem komunikacji. Okazuje się jednak, że nasze mózgi nie są wyczulone jedynie na ludzką mowę. Naukowcy z Uniwersytetu w Genewie (UNIGE) wykazali, że niektóre obszary kory słuchowej ludzkiego mózgu w szczególny sposób reagują na wokalizacje szympansów – naszych najbliższych kuzynów zarówno pod względem filogenetycznym, jak i akustycznym. Odkrycie otwiera nowe możliwości w badaniu pochodzenia rozpoznawania głosu i poznania ewolucji mowy.
Ustalono pochodzenie pierwszych prionów
27 sierpnia 2009, 22:59Priony, białka uznawane za jedyny czynnik zakaźny pozbawiony materiału genetycznego, wciąż pozostają wielką zagadką dla nauki. Choć powstało kilka hipotez na temat możliwego pochodzenia tych patogenów, dotychczas brakowało dowodów na prawdziwość którejkolwiek z nich. Najnowsze badania, których wyniki opublikowano w czasopiśmie Neuron, rzucają nowe światło na proces powstawania prionów.
Większe spożycie kwasów omega-3 chroni przed retinopatią
19 sierpnia 2016, 06:00U diabetyków w średnim wieku i starszych spożycie co najmniej 500 mg długołańcuchowych wielonienasyconych kwasów tłuszczowych typu omega-3 (ang. long-chain ω-3 polyunsaturated fatty acids, LCω3PUFAs) dziennie zmniejsza ryzyko retinopatii cukrzycowej.
Pierwsza polska laureatka Planet Earth Award
21 lutego 2026, 10:29Poznajcie doktor Katarzynę Nowak, wyróżnioną Planet Earth Award 2026. Pani doktor jest pierwszym polskim laureatem tej nagrody. Dołączyła do szacownego grona światowych tuzów nauki, takich jak Michael Mann, James Hansen czy Flora Vincent.Katarzyna Nowak urodziła się we Wrocławiu, a wychowała w USA, gdzie wyjechali jej rodzice w PRL-u ubiegając się o azyl.
Prototyp tyranozaura
18 września 2009, 11:53Amerykańscy naukowcy odkryli na północnym wschodzie Chin miniaturowy "prototyp" tyranozaura. Choć był 100-krotnie mniejszy od swego następcy, już przed 125 mln lat miał wszystkie jego flagowe cechy. Paul Sereno z Uniwersytetu Chicagowskiego przyznaje, że nigdy wcześniej nie spotkał się z takim zjawiskiem.
Jedna bakteria wystarcza do zidentyfikowania natury choroby
26 września 2016, 06:02Nowe techniki analizy płynu mózgowo-rdzeniowego Instytutu Chemii Fizycznej PAN w Warszawie pozwalają w niecały kwadrans zdiagnozować bakteryjne podłoże choroby i na podstawie zaledwie jednej komórki bakterii ustalić gatunek intruza.
Nowa pułapka zmieni oblicze badań nad antymaterią
13 kwietnia 2026, 11:40Fizycy z Czech, Chin, USA i Niemiec zbudowali urządzenie, które może zmienić oblicze badań nad antymaterią. Nowa pułapka jonowa stworzona przez naukowców z Uniwersytetu Karola w Pradze, Uniwersytetu Johannesa Gutenberga w Moguncji, Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley i Północno-Wschodniego Uniwersytetu Pedagogicznego w Changchun jest w stanie uwięzić cząstki o znacząco różnych charakterystykach i może – przynajmniej teoretycznie – przechowywać różne cząstki w tym samym czasie. Twórcy pułapki opublikowali na łamach Physical Review A artykuł, w którym stwierdzają, że może ona posłużyć do syntetyzowania antywodoru.
